Pomimo tego, że planeta znajduje się w środowisku bogatym w gaz, wykazuje niezwykle niską aktywność gwiazdową.
Spis treści
Wszechświat wzbogacił się o nowego bohatera w swoim katalogu zagadek. Międzynarodowa grupa astronomów pracująca z teleskopem Jamesa Webba odkryła masywną czerwoną uśpioną galaktykę w odległym regionie kosmosu, którą nazwali niezwykłym pseudonimem „Czerwona ziemniak”. To odkrycie, opublikowane na stronie arXiv, rodzi pytania o procesy, które zatrzymują tworzenie się gwiazd na dużą skalę, gdy warunki wydają się sprzyjać powstawaniu nowych gwiazd.
Nieoczekiwane odkrycie w kosmicznej sieci
Daleko od naszej galaktyki, w odległości miliardów lat świetlnych, Czerwona Ziemniaczana Gwiazda pojawiła się w centrum węzła kosmicznej sieci — swego rodzaju arterii gazu i materii, gdzie zazwyczaj szybko powstają i rosną galaktyki. Obiekt został wykryty przy przesunięciu ku czerwieni wynoszącym 3,2, co oznacza, że został znaleziony, gdy wszechświat miał mniej niż dwa miliardy lat.
Astronomowie pod kierownictwem Weichen Wang z Uniwersytetu w Mediolanie obserwowali ten region, korzystając z zaawansowanych instrumentów podczerwieni teleskopu JWST. Ich pierwotnym celem było zbadanie dynamiki bogatego w gaz węzła, zarejestrowanego jako MQN01, ale odkryli coś innego niż się spodziewali: masywną galaktykę o bardzo niskiej aktywności gwiazdowej i deficycie zimnego gazu.
Charakterystyka Czerwonego Ziemniaka: galaktyka, która zaskakuje swoim spokojem.
Galaktyka „Sieć ziemniaczana” wyróżnia się z kilku powodów. Jej masa gwiazdowa wynosi 110 miliardów mas Słońca, co plasuje ją wśród największych galaktyk wczesnego Wszechświata. Jednak ilość gazu molekularnego niezbędnego do formowania się gwiazd jest zaskakująco mała: mniej niż 7 miliardów mas Słońca, co stanowi mniej niż 6%.
Grupa naukowców nie wykryła żadnych śladów tlenku węgla ani linii sodu — pierwiastków, które zazwyczaj wskazują na obecność zapasów gazu molekularnego i neutralnego. Galaktyka jest uboga w gaz molekularny i neutralny. Ponadto nie wykryto żadnych emisji gazowych z galaktyki.
Pomimo tego, że galaktyka „Czerwony ziemniak” otoczona jest dużymi zasobami zimnego gazu, tempo powstawania gwiazd w niej osiąga zaledwie 4 masy Słońca rocznie, co jest znacznie poniżej średniej dla galaktyk z tamtej epoki. „Tempo powstawania gwiazd jest co najmniej o rząd wielkości niższe niż tempo powstawania gwiazd na głównej sekwencji” – zauważyli autorzy w artykule opublikowanym na platformie .
Turbulencje i strumienie: dlaczego ustało powstawanie gwiazd?
Badanie proponuje hipotezę wyjaśniającą brak aktywności galaktyki. Pomiary wskazują na rozrzut prędkości gwiazd wynoszący 268 kilometrów na sekundę, co wskazuje na wysoki poziom turbulencji w środowisku około galaktycznym (OGS). Ponadto obserwacja rozległego strumienia rentgenowskiego wskazuje na wpływ położonego w pobliżu aktywnego jądra galaktycznego (AGYA).
„Twierdzimy, że sprzężenie zwrotne od strumieni mogło wzmocnić turbulencję w środowisku około galaktycznym wokół sieci „Kartofel” i w konsekwencji zmniejszyć akrecję gazu do galaktyki, o czym świadczy wysoka dyspersja prędkości zarejestrowana w profilach linii Lyα i Hα” – podsumowuje artykuł naukowy.
Takie połączenie czynników mogło spowolnić dopływ paliwa niezbędnego galaktyce do dalszego tworzenia nowych gwiazd, mimo że znajdowała się ona w środowisku bogatym w gaz.
Odkrycie Czerwonego Ziemniaka stanowi wyjątkową okazję do analizy mechanizmów, które zatrzymują tworzenie się gwiazd w masywnych galaktykach. Fakt, że proces ten zachodzi w węźle sieci kosmicznej, gdzie występuje dużo zimnego gazu, podważa tradycyjne teorie ewolucji galaktyk.
Naukowcy będą kontynuować badania tego obiektu i innych podobnych do niego, aby ustalić, czy zjawisko to jest powszechne we wczesnym wszechświecie, czy też „Czerwona Ziemniak” jest wyjątkiem.
